Werken vanuit de Why; de bedoeling, ja graag maar……….

Vorig jaar heb ik een schoolteam begeleid om meer te werken vanuit de bedoeling. Tijdens een teamvergadering vertelde ik in een half uur over de wijze waarop organisaties verdraaid zijn geraakt en wat de voordelen zijn voor medewerkers en leerlingen als er weer meer vanuit de Why gewerkt wordt. Het team was enthousiast. Wel benoemde zij de belemmering voor het oppakken van deze ontwikkeling; er is al zoveel te doen! Is er een mogelijkheid om de manier van werken in de dagelijkse praktijk op te pakken, zodat het er niet weer bovenop komt?

 

Werkdruk of continu ontwikkelen?

Hoe neem je medewerkers mee in de zoektocht om meer te werken vanuit waar het om draait? Zonder nog meer bijeenkomsten, werkgroepen en acties op touw te zetten. We zijn geneigd om elkaar vanuit het gesprek, en dan vooral vanuit zenden, mee te nemen in nieuwe zienswijzen. Tijdens vergaderingen, studiedagen of inspiratiebijeenkomsten.

 

Waar eindigt het gevoel van werkdruk en start dat van de persoonlijke ontwikkeling?

Wanneer medewerkers minder tijd bezig kunnen zijn met het doen van dát wat helpt, voelt ontwikkelen niet meer als ontwikkelen, maar als werkdruk. Wanneer je vanuit je intrinsieke motivatie werkt, verbind je jouw acties aan dat waar je wel mee bezig wilt zijn in het belang van de leerlingen en studenten. Als dit vraagt om: iets uit te zoeken, te oefenen, verder uit te schrijven of nog eens na te lopen, dan is dat zo. Wanneer deze directe relatie duidelijk is, voelt het doen en afstrepen hiervan als betekenisvol.

Zo maak je deze beweging

Door anders te kijken, denken en doen, kom je tot een andere stapsgewijze aanpak dan normaal. Maar hoe doe je dat? Je bent jouw denk- en werkwijze al jaren gewend! Of je hebt hem vlot overgenomen van je collega’s. En nu zou je naar een andere mindset moeten gaan. Hierbij geef ik je de uitgangspunten waarop ik me focus.

1. Wat is de daadwerkelijke vraag achter de vraag?

Een bekende vraag, maar hoe achterhaal je hem nu echt? Door je af te vragen wie er gebaat is bij een oplossing. Wie heeft er nu echt een probleem? Zoals Steven Pont, ontwikkelingspsycholoog, stelt: twee keer ‘nee’ is laten ervaren. Jezelf dit afvragen kan best confronterend zijn.
Mijn zoon Sam had in groep 4 geen zin om de tafels te leren. De hulp die we boden nam hij niet aan. Ik baalde daarvan omdat ik wist dat hij daar in de hogere groepen steeds last van zou hebben. Ik zag echter geen ‘haakje’; reden om hem aan te zetten tot het serieus leren van de tafels. Alle moeite die ik erin stak, had weinig effect. Misschien zelfs wel een tegeneffect. Ponts vragen beantwoordde ik met twee keer nee: is het levensbedreigend als hij de tafels niet direct kent? Hebben anderen er last van? Oftewel: wat was de bedoeling? Tafels er kosten wat kost inkrijgen of optimaal ontwikkelen door aan te sluiten bij Sam.

2. Wat is het haakje/wanneer gaat de probleemeigenaar aan? Wanneer voelt deze zich eigenaar?

Toen ik me dat realiseerde, heb ik de tafels van me afgezet. Zijn juffen en meester schatten in dat Sam zijn energie beter aan andere ontwikkelpunten kon besteden. Aan het eind van groep 6 (!) constateert Sam dat hij moeite heeft met de staardelingen. Eigenlijk heeft hij geen idee wat hij moet doen. Of ik hem in de zomervakantie wil helpen. En daar was zijn ‘haakje’. Nadat we het trucje vlot getrokken hebben, blijkt het ineens toch wel erg handig, die tafelkennis! Sam is aan om de tafels te leren! Hoera!

3. Wat zijn de verhalen; praktijkvoorbeelden doorspekt met de bedoeling, die hierop aansluiten?
4. Wat heb je nodig om te handelen op de wenselijke wijze?

• Spiegel binnen/in/vanuit het dagelijkse werk. Zie het als ‘learning on the job’. Je kunt vanuit een vergadersetting of beleidsdocumenten instructie geven. Je kunt ook sturen op ervaring. Wat heeft meer effect? Wat sluit beter aan bij jouw visie op ontwikkeling? Van medewerkers én van leerlingen en studenten.
• Deze ontwikkeling gaat op voor alle organisatielagen: van bestuurder en Rvt tot en met de schoonmaak, ouder en andere stakeholders. Zonder oordeel. De vragen zijn de eerste stap binnen de beweging naar meer werken vanuit waar het om draait.

Vanúit de praktijk, stap voor stap

Dit leidt tot concrete ontwikkeling. De verbinding met de Why van jouw organisatie; dat waar het om draait, is sturend en helder. Ontwikkeling wordt niet opgepakt vanuit geïsoleerde gesprekken (casuïstiek tijdens studiedagen). Deze wordt ontwikkeld binnen de dagelijkse bezigheden. Hierdoor kun je aansluiten op de energie en haal je eruit wat erin zit! Medewerkers zíen de nieuwe besturingsfilosofie in hun werk en kunnen hierdoor steeds meer het verschil maken.

Ruimte voor professioneel handelen

Binnen het schoolteam startten we met ‘moddergooien en boetseren’. We inventariseerden waar we energie van kregen en wat we meer wilden doen in het belang van de leerlingen. Daarnaast stelden we een lijst op van activiteiten die energie kosten of los leken te staan van de bedoeling. Door de bovenstaande vragen te stellen bij de activiteiten, ontstond er ruimte. Voor het maken van professionele keuzes. Voor het anders oppakken of borgen van acties en voor het continu experimenteren en elkaar bevragen vanuit deze andere mindset. Op het moment dat de directeur wegens omstandigheden een periode afwezig was, liep dit proces gewoon door!

 

Hoe = nu doen

Was je net een MT-bijeenkomst, studiedag of visiesessie aan het voorbereiden? En ben je benieuwd naar jouw mogelijkheden om dát te doen, aansluitend bij hoe je het eigenlijk zou willen zien? Ik spar graag vrijblijvend met je!

 

Waar ’t om draait
Doen waar je goed in bent en continu blijven ontwikkelen. Middels advies en coaching faciliteert zij Goed Bestuur en persoonlijk leiderschap zodat er meer gewerkt wordt vanuit de bedoeling. Wanneer dit leidend is voor kijken, denken en doen, haalt ons onderwijs eruit wat erin zit!

Neem contact op voor begeleiding op maat!
Mail [email protected] of bel 06 10323868.

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *